Materiały do lekcji
Zapoznaj się z prezentacją oraz obejrzyj film przed realizacją tematu.
INF.08.1 – Teoria
05. Pierwsza pomoc (porażenie prądem, oparzenia, RKO)
Podstawy udzielania pomocy w sytuacjach typowych dla prac technicznych i pracy z urządzeniami elektrycznymi.
Cele lekcji
Po tej lekcji:
- znasz schemat postępowania w porażeniu prądem,
- umiesz opisać minimum RKO wymagane na egzaminie,
- wiesz jak reagować na oparzenia i skaleczenia,
- rozumiesz zasadę „najpierw bezpieczeństwo ratownika”.
Słowa kluczowe
- bezpieczeństwo ratownika
- wezwanie pomocy (112)
- ocena przytomności i oddechu
- RKO
- oparzenia
- porażenie prądem
- ucisk / opatrunek
Treść (egzamin – najważniejsze)
Egzaminowo liczy się: bezpieczeństwo ratownika → odłączenie prądu → ocena stanu → 112 → RKO → postępowanie w urazach.
-
Zasada 1: bezpieczeństwo ratownika.
Zanim podejdziesz do poszkodowanego, upewnij się, że nie grozi Ci porażenie prądem, pożar lub inny uraz. Najpierw eliminujesz zagrożenie, dopiero potem udzielasz pomocy. -
Porażenie prądem – czego NIE robić:
Nie dotykaj poszkodowanego gołymi rękami, jeśli istnieje ryzyko, że nadal jest pod napięciem. Nie chwytaj przewodu ani metalowych elementów, które mogą przewodzić prąd. -
Porażenie prądem – schemat postępowania:
1) Odłącz zasilanie (wyłącznik, bezpiecznik, wtyczka, EPO/STOP jeśli jest).
2) Jeśli nie możesz odłączyć – odsuń przewód materiałem nieprzewodzącym (drewno / plastik) i zachowaj dystans.
3) Dopiero po usunięciu napięcia podejdź do poszkodowanego i oceń stan. -
Ocena stanu – minimum praktyczne:
Sprawdź przytomność (reakcja na głos i delikatne potrząśnięcie) oraz oddech (maks. 10 sekund). Jeśli brak przytomności lub oddechu – wezwij pomoc i rozpocznij RKO. -
Wezwanie pomocy – 112 (co powiedzieć):
Gdzie jesteś (adres / sala), co się stało (porażenie prądem / uraz), ile osób poszkodowanych, stan poszkodowanego (przytomny/nieprzytomny, oddycha/nie oddycha), Twoje dane i numer telefonu. -
RKO – minimum egzaminacyjne:
Gdy poszkodowany nie oddycha – wykonujesz uciski klatki piersiowej w stałym rytmie, bez zbędnych przerw, do przyjazdu pomocy lub powrotu oddechu. Na egzaminie zwykle wystarczy poprawnie opisać uciski (miejsce + rytm + ciągłość). -
Uciski klatki piersiowej – zasady:
środek klatki piersiowej, wyprostowane ręce, nacisk prostopadle, tempo około 100–120/min, ciągłość działań. -
Oparzenia – co robić:
Chłodź miejsce oparzenia chłodną wodą (kilka–kilkanaście minut), zdejmij biżuterię z okolicy (jeśli nie przyklejona), zabezpiecz jałowym opatrunkiem. -
Oparzenia – czego nie robić:
Nie przekłuwaj pęcherzy, nie smaruj tłuszczem/alkoholem/„domowymi” środkami, nie odrywaj przyklejonej odzieży. Wezwij pomoc, jeśli oparzenie jest rozległe lub wrażliwe (twarz, dłonie). -
Skaleczenia i krwawienia:
Zastosuj ucisk bezpośredni, załóż opatrunek, utrzymuj czystość rany, obserwuj krwawienie. Przy silnym krwotoku – natychmiast 112.
Test interaktywny (10 pytań) – Pierwsza pomoc
Zaznacz jedną odpowiedź w każdym pytaniu i kliknij „Sprawdź wynik”.